1.1
<Nunc Damasi monitis aures praebete benignas.
1.2
Quisque sitit ueniat cupiens haurire fluenta,
1.3
Inueniet latices seruant qui dulcia mella:
1.4
Sordibus expositis purgant penetralia cordis
1.5
Pectora cum renouant Christo seruire parati.>
1.6
Prophetam Christi sanctum cognoscere debes.
1.7
Pastorem puerum, multis de fratribus unum,
1.8
Angelus ex ouibus rapuit regemque dicauit,
1.9
Organa qui sciret manibus componere solus,
1.10
Psallere per citharam populis caelestia regna.
1.11
Ingentem clipeoque graui frustraque minantem
1.12
Impia, maledicum, faleras telaque gerentem,
1.13
Surdorum demens coleret qui templa deorum,
1.14
Mactauit saxo tereti truncumque reliquit,
1.15
Iudicioque dei ingenti mox caede peracta
1.16
Monstrauit populis tulerat quae ex hoste tropaea.
1.17
Haec Damasus scit, sancte, tuos celebrare triumphos.
2.1
Iamdudum Saulus procerum praecepta secutus
2.2
Cum domino patrias uellet praeponere leges,
2.3
Abnueret sanctos Christum laudasse prophetas,
2.4
Caedibus adsiduis cuperet discerpere plebem,
2.5
Cum lacerat sanctae matris pia foedera caecus,
2.6
Post tenebras uerum meruit cognoscere lumen.
2.7
Temptatus sensit posset quid gloria Christi.
2.8
Auribus ut domini uocem lucemque recepit,
2.9
Composuit mores Christi praecepta secutus.
2.10
Mutato placuit postquam de nomine Paulus,
2.11
Mira fides rerum: subito trans aethera uectus
2.12
Noscere promeruit possent quid praemia uitae.
2.13
Conscendit raptus martyr penetralia Christi,
2.14
Tertia lux caeli tenuit paradisus euntem;
2.15
Conloquiis domini fruitur, secreta reseruat,
2.16
Gentibus ac populis iussus praedicere uera,
2.17
Profundum penetrare maris noctemque diemque
2.18
Uisere, cui magnum satis est uixisse latentem.
2.19
Uerbera, uincla, famem, lapides rabiemque ferarum,
2.20
Carceris inluuiem, uirgas, tormenta, catenas,
2.21
Naufragium, lacrimas, serpentis dira uenena,
2.22
Stigmata non timuit portare in corpore Christi.
2.23
Credentes docuit possent quo uincere mortem.
2.24
Dignus amore dei uiuit per saecla magister.
2.25
Uersibus his breuiter, fateor, sanctissime doctor
2.26
Paule, tuos Damasus uolui monstrare triumphos.
3.0|1
UERSUS DAMASI PAPAE AD QUENDAM FRATREM CORRIPIENDUM
3.1
Tityre, tu fido recubans sub tegmine Christi
3.2
Diuinos apices sacro modularis in ore,
3.3
Non falsas fabulas studio meditaris inani.
3.4
Illis nam capitur felicis gloria uitae,
3.5
Istis succedent poenae sine fine perennes.
3.6
Unde caue, frater, uanis te subdere curis,
3.7
Inferni rapiant miserum ne tartara taetri.
3.8
Quin potius sacras animo spirare memento
3.9
Scripturas, dapibus satiant quae pectora castis.
3.10
Te domini saluum conseruet gratia semper.
4.1
Cingebant latices montem teneroque meatu
4.2
Corpora multorum, cineres atque ossa rigabant.
4.3
Non tulit hoc Damasus, communi lege sepultos
4.4
Post requiem tristes iterum persoluere poenas.
4.5
Protinus adgressus magnum superare laborem
4.6
Aggeris inmensi deiecit culmina montis.
4.7
Intima sollicite scrutatus uiscera terrae
4.8
Siccauit totum quidquid madefecerat umor.
4.9
Inuenit fontem, praebet qui dona salutis.
4.10
Haec curauit Mercurius leuita fidelis.
5.1
Non haec humanis opibus, non arte magistra
5.3
Sed praestante Petro, cui tradita ianua caeli est,
5.4
Antistes Christi conposuit Damasus.
5.5
Una Petri sedes, unum uerumque lauacrum,
5.6
Uincula nulla tenent Acatius uotum soluit .
6.1
[- – – Fa]ustino Uiatrici [- – -]
7.1
O semel atque iterum uero de nomine Felix,
7.2
Qui intemerata fide contempto principe mundi
7.3
Confessus Christum caelest]ia re[gna petisti.
7.4
O uere pretiosa fides, co]gnosc[ite, fratris
7.5
Qua ad caelum uictor parit]er proper[auit Adauctus.
7.6
Presbyter his Uerus Da]maso rect[ore iubente
7.7
Composuit tumulum sanctorum limina adornans.
8.0|1
NEREUS ET ACHILLEUS MARTYRES
8.1
Militiae nomen dederant saeuum]q(ue) gerebant]
8.2
Officium pariter spectantes iuss]a ty[ranni,
8.3
Praeceptis pulsante metu serui]re par[ati.
8.4
Mira fides rerum: subito posue]re furore[m,
8.5
C[onuersi fugiunt, ducis impia castr]a relinquunt,
8.6
Proic[iunt clipeos faleras tel]aq(ue) cruenta,
8.7
Confe[ssi gaudent Christi portar]e triumphos.
8.8
Credit[e per Damasum, possit quid] gloria Christi.
9.1
Qui gradiens pelagi fluctus compressit amaros,
9.2
Uiuere qui praestat morientia semina terrae,
9.3
Soluere qui potuit letalia uincula mortis,
9.4
Post tenebras fratrem, post tertia lumina solis
9.5
Ad superos iterum Marthae donare sorori,
9.6
Post cineres Damasum faciet quia surgere credo.
10.1
Hoc tumulo sacrata deo nunc membra quiescunt:
10.2
Hic soror est Damasi, nomen si quaeris, Irene.
10.3
Uouerat haec sese Christo cum uita maneret,
10.4
Uirginis ut meritum sanctus pudor ipse probaret.
10.5
Bis denas hiemes necdum compleuerat aetas,
10.6
Egregios mores uitae praecesserat aetas,
10.7
Propositum mentis pietas ueneranda puellae,
10.8
Magnificos fluctus dederat melioribus annis.
10.9
Te germana soror nostri tunc testis amoris,
10.10
Cum fugeret mundum, dederat mihi pignus honestum.
10.11
Quam sibi cum raperet melior tunc regia caeli,
10.12
Non timui mortem, caelos quod libera adiret,
10.13
Sed dolui, fateor, consortia perdere uitae.
10.14
Nunc ueniente deo nostri reminiscere, uirgo,
10.15
Ut tua per dominum praestet mihi facula lumen.
11.1
Insons] uita fuit Marci, quam nouimus omnes,
11.2
[- – – am]ore dei posset qui temnere mundum,
11.3
[- – – ]srauit populus quod disceret omnis.
11.4
Paruus honor uitae, grandis contemptus habendi
11.5
[- – -] uirtus tenuit penetralia cordis
11.6
[- – -] te custos, Christi perfectus amicus.
11.7
[- – -] et Damasus tumulum cum reddit honorem.
11.8
<Hic Marcus Marci uita fide nomine consors
12.1
Hic congesta iacet quaeris si turba piorum
12.2
Corpora sanctorum retinent ueneranda sepulcra,
12.3
Sublimes animas rapuit sibi regia caeli.
12.4
Hic comites Xysti, portant qui ex hoste tropaea:
12.5
Hic numerus procerum, seruat qui altaria Chr(ist)i;
12.6
Hic positus longa uixit qui in pace sacerdos;
12.7
Hic confessores sancti quos Graecia misit;
12.8
Hic iuuenes pueriq(ue) senes castique nepotes,
12.9
Quis mage uirgineum placuit retinere pudorem.
12.10
Hic, fateor, Damasus uolui mea condere membra,
12.11
Sed cineres timui sanctos uexare piorum.
13.1
[Tempore quo gladius secuit pia uiscera matris,
13.2
Hic positus rector caelestia iussa docebam.
13.3
Adueniunt subito rapiunt qui forte sedentem,
13.4
Militibus missis populi tunc colla dedere.
13.5
Mox sibi cognouit senior quis tollere uellet
13.6
Palmam, seque suumque caput prior obtulit ipse,
13.7
Impatiens feritas posset ne la]ed[ere quemquam.
13.8
Ostendit Christus, reddit qu]i p[raemia uitae,
13.9
Pastoris meritum, numerum g]reg[is ipse tuetur.
14.1
Par meritum, quicumque legis, cognosce duorum,
14.2
Quis Damasus rector titulos post praemia reddit.
14.3
Iudaicus populus Stephanum meliora monentem
14.4
Perculerat saxis, tulerat qui ex hoste tropaeum,
14.5
Martyrium primus rapuit leuita fidelis.
14.6
Tarsicium sanctum Christi sacramenta gerentem
14.7
Cum male sana manus premeret uulgare profanis,
14.8
Ipse animam potius uoluit dimittere caesus
14.9
Prodere quam canibus rabidis caelestia membra.
16.2·3
[- – -]BITOUE[- – -]
16.4
[- – -]DITCAELO[- – -]
17.1
[- – -p]raecept[a p]rofa[na]
17.3
[- – -tunc c]olla dedere
17.5
[- – -m]onstrat [h]onorem
17.6
[- – -uitae fas]tid[it am]orem
17.8
[- – -tulerat qui ex hoste t]ropaeum
18.0|1
Damasus episcopus fecit
18.1
Heraclius uetuit lapsos peccata dolere,
18.2
Eusebius miseros docuit sua crimina flere:
18.3
Scinditur in partes populus gliscente furore,
18.4
Seditio, caedes, bellum, discordia, lites.
18.5
Extemplo pariter pulsi feritate tyranni,
18.6
Integra cum rector seruaret foedera pacis,
18.7
Pertulit exilium domino sub iudice laetus,
18.8
Litore Trinacrio mundum uitamq(ue) reliquit.
18.8|1
Eusebio episcopo et martyri
18.8|2
Damasi papae cultor atque amator
18.8|3
Furius Dionysius Filocalus scribsit
19.1
[- – -]to teneb[risq(ue) f]ugatis
19.2
[- – -tum]ulu[mq(ue) sa]cratum
19.3
[- – -Dam]asi pra[esta]ntia fecit
19.4
[- – -me]lior po[pu]lisq(ue) paratum
19.5
[- – -u]aleas si [f]undere puro
19.6
[- – -] melior consurgere posset,
19.7
[- – -]r tenuit mage cura laboris
20.1
Sanctus ab officio, uita grauis, indole priscus,
20.2
Sedulus ac penitus legis praecepta secutus,
20.3
Nobilibus gratus, quorum magis auctor amici
20.4
Carmine luctifico decorat de more suprema:
20.5
Diaconus hic Tigridas tumulo custode fouetur.
21.1
[Stringe, dolor, lacrimas. quaeris, p]lebs sancta, [Redemptum
21.2
[Leuitam: subito rapuit sibi regia] caeli.
21.3
[Dulcia nectario promebat mel]la canore
21.4
[Prophetam celebrans placido m]odulam[ine senem]:
21.5
[Haec fuit insontis uita, laudata] iuue[ntus].
21.6
Inuidia infelix tandem compressa quiescit,
21.7
Nunc paradisus habet, sumpsit qui ex hoste tropaea.
23.1
Aspice: et hic tumulus retinet caelestia membra
23.2
Sanctorum, subito rapuit quos regia caeli.
23.3
Hi crucis inuictae comites pariterque ministri
23.4
Rectoris sancti meritumque fidemque secuti
23.5
Aetherias petiere domos regnaque piorum.
23.6
unica in his gaudet Romanae gloria plebis,
23.7
quod duce tunc Xysto Christi meruere triumphos.
23.7|1
Felicissimo et Agapeto sanctis martirib(us) Damasus epis[c(opus) fecit]
25.3·2
m[- – – inpi]a cas[tr]a
26.1
Hic habitasse prius sanctos cognoscere debes,
26.2
Nomina quisq(ue) Petri pariter Pauliq(ue) requiris.
26.3
Discipulos oriens misit, quod sponte fatemur:
26.4
Sanguinis ob meritum -Chr(ist)umq(ue) per astra secuti
26.5
Aetherios petiere sinus regnaque piorum-
26.6
Roma suos potius meruit defendere ciues.
26.7
Haec Damasus uestras referat noua sidera laudes.
27.1
Eutychius martyr crudelia iussa tyranni
27.2
Carnificumq(ue) uias pariter tunc mille nocendi
27.3
Uincere quod potuit monstrauit gloria Christi.
27.4
Carceris inluuiem sequitur noua poena per artus,
27.5
Testarum fragmenta parant ne somnus adiret,
27.6
Bis seni transiere dies, alimenta negantur,
27.7
Mittitur in barathrum, sanctus lauat omnia sanguis
27.8
Uulnera quae intulerat mortis metuenda potestas.
27.9
Nocte soporifera turbant insomnia mentem,
27.10
Ostendit latebra insontis quae membra teneret,
27.11
Quaeritur, inuentus colitur, fouet, omnia praestat.
27.12
Expressit Damasus meritum: uenerare sepulchrum.
28.1
Presbyter hic uoluit Sisinnius ponere membra
28.2
Omnibus acceptus populis dignusque sacerdos,
28.3
Qui sciret sanctae seruare foedera matris
28.4
Blandus amore dei, semper qui uiuere nosset
28.5
Contentusque suo nesciret diuitis aulam.
29.1
Marcelline tuos pariter Petre nosse triumphos
29.2
Percussor retulit Damaso mihi, cum puer essem.
29.3
Haec sibi carnificem rabidum mandata dedisse:
29.4
Sentibus in mediis uestra ut tunc colla secaret,
29.5
Ne tumulum uestrum quisquam cognoscere posset;
29.6
Uos alacres uestris manibus mundasse sepulcra
29.7
Candidule, occulto postquam iacuisse sub antro,
29.8
Postea commonitam uestra pietate Lucillam,
29.9
Hic placuisse magis sanctissima condere membra.
30.1
Tempore quo gladius secuit pia uiscera matris,
30.2
Egregius martyr contempto principe mundi
30.3
Aetheris alta petit Christo comitante beatus:
30.4
Hic tibi sanctus honor semper laudesque manebunt.
30.5
Care deo, ut foueas Damasum precor, alme Tiburti.
31.1
Martyris hic tumulus magno sub uertice montis
31.2
Gorgonium retinet, seruat qui altaria Christi.
31.3
Hic, quicumque uenit, sanctorum limina quaerat,
31.4
Inueniet uicina in sede habitare beatos,
31.5
Ad caelum pariter pietas quos uexit euntes.
32.1
Uerbera carnificis, flammas, tormenta, catenas
32.2
Uincere Laurenti sola fides potuit.
32.3
Haec Damasus cumulat supplex altaria donis
32.4
Martyris egregii suspiciens meritum.
33.1
Omnia quaeque uides proprio quaesita labore,
33.2
Cum mihi gentilis iamdudum uita maneret,
33.3
Institui cupiens censum cognoscere mundi.
33.4
Iudicio post multa dei meliora secutus
33.5
Contemptis opibus malui cognoscere Christum.
33.6
Haec mihi cura fuit, nudos uestire petentes,
33.7
Fundere pauperibus quidquid concesserat annus,
33.8
Psallere et in populis uolui(==UOLUI) modulante profeta.
33.9
Sic merui plebem Christi retinere sacerdos.
33.10
Hunc mihi composuit tumulum Laurentia coniunx
33.11
Moribus apta meis semper ueneranda fidelis.
33.12
Inuidia infelix tandem compressa quiescet.
33.13
Octoginta Leo transcendit episcopus annos.
34.1
Quisque uides tumulum, uitam si quaeris operti,
34.2
Ter morior denos et post his quattuor annos
34.3
Seruatum Christo reddens de corpore munus,
34.4
Cuius ego in sacris famulus uel in ordine rector
34.5
Officio leuita fui Florentius ore.
34.6
Qui pater in terris, item(==I+TEM) mihi sancte sacerdos
34.7
Contigit et natum tenuit iam sorte secunda;
34.8
Hoc superante meo discedit spiritus orae.
34.9
Iste seni casus grauis est, mihi morte beatus,
34.10
Quod patris homicii tene mea membra quiescunt.
35.1
marmoribus uestita +[- – -]
35.2
quae intemerata fides +[- – -]
35.3
hic etiam paries iusto[- – -]
35.4
omnia plena uides+[- – -]
37.1
[Hippolytus fertur], premerent c[u]m iussa t[yranni],
37.2
[Presbyter in scisma] semper mansisse No[uati];
37.3
[Tempore quo gladius] secuit pia uiscera ma[tris],
37.4
[Deuotus Christo peteret cu]m regna pio[rum],
37.5
[Quaesisset populus ubinam proce]dere [posset],
37.6
Catholicam dixisse fidem sequerentur ut omnes.
37.7
Sic noster meruit confessus martyr ut esset.
37.8
[Haec audita refe]rt Dam[asus, probat omnia Christus].
40.1
[Fam]a refert sanctos dudum retulisse parentes
40.2
[Ag]nen, cum lugubres cantus tuba concrepuisset,
40.3
[N]utricis gremium subito liquisse puellam,
40.4
Sponte trucis calcasse minas rabiemq(ue) tyranni.
40.5
Urere cum flammis uoluisset nobile corpus,
40.6
Uirib(us) inmensum paruis superasse timorem,
40.7
Nudaque profusum crinem per membra dedisse,
40.8
Ne domini templum facies peritura uideret.
40.9
O ueneranda mihi, sanctum decus, alma, pudoris,
40.10
Ut Damasi precib(us) faueas precor, inclyta martyr.
41.1
Discite quid meriti praestet pro rege feriri:
41.2
Femina non timuit gladium, cum natis obiuit,
41.3
Confessa Christum meruit per saecula nomen.
42.1
Sanctorum, quicumque legis, uenerare sepulchrum.
42.2
Nomina nec numerum potuit retinere uetustas.
42.3
Ornauit Damasus tumulum, cognoscite, rector,
42.4
Pro reditu cleri Christo praestante triumphans
42.5
Martyribus sanctis reddit sua uota sacerdos.
43.1
Tempore quo gladius secuit pia uiscera matris,
43.2
Sexaginta duo capti feritate tyranni
43.3
Extemplo ducibus missis tunc colla dedere.
43.4
Confessi Christum superato principe mundi
43.5
Aetheriam petiere domum regnaque piorum.
44.1
Martyris hic Mauri tumulus pia membra retentat,
44.2
Quem Damasus rector longo post tempore plebis
44.3
Ornauit supplex, cultu meliore decorans
44.4
Insontem puerum, cui poena nulla +deiecti.
45.1
[beatissi]morum martyrum cultor Damasus episcopus
46.1
Incola nunc Christi, fuerat Carthaginis ante,
46.2
Tempore quo gladius secuit pia uiscera matris,
46.3
Sanguine mutauit patriam nomenque genusque:
46.4
Romanum ciuem sanctorum fecit origo.
46.5
Mira fides rerum: docuit post exitus ingens.
46.6
Cum lacerat pia membra, fremit Gratianus ut hostis,
46.7
Posteaquam fellis uomuit concepta uenena,
46.8
Cogere non potuit Christum te, sancte, negare;
46.9
Ipse tuis precibus meruit confessus abire.
46.10
Supplicis haec Damasi uox est: uenerare sepulchrum.
46.11
<Soluere uota licet castasque effundere preces,
46.12
Sancti Saturnini tumulus quia martyris hic est.>
46.13
[Saturnine tibi martyr mea uota rependo.]
47.1
Cultores domini Felix pariterque Philippus
47.2
Hinc uirtute pares contempto principe mundi
47.3
Aeternam petiere domum regnaque piorum,
47.4
Sanguine quod proprio Christi meruere coronas.
47.5
His Damasus supplex uoluit sua reddere uota.
48.1
Ueridicus rector lapsos quia crimina flere
48.2
Praedixit, miseris fuit omnibus hostis amarus.
48.3
Hinc furor, hinc odium sequitur, discordia, lites,
48.4
Seditio, caedes, soluuntur foedera pacis.
48.5
Crimen ob alterius Christum qui in pace negauit,
48.6
Finibus expulsus patriae est feritate tyranni.
48.7
Haec breuiter Damasus uoluit comperta referre,
48.8
Marcelli ut populus meritum cognoscere possit.
49.1
Extremo tumulus latuit sub(==SU+B) aggere montis.
49.2
Hunc Damasus monstrat, seruat quod membra piorum.
49.3
Te Protum retinet melior sibi regia caeli,
49.4
Sanguine purpureo sequeris, Hyacinthe, probatus.
49.5
Germani fratres, animis ingentibus ambo,
49.6
Hic uictor meruit palmam, prior ille coronam.
52.1
Iam dudum, quod fama refert, te Graecia misit;
52.2
Sanguine mutasti patriam: +ciuemque fratrem
52.3
Fecit amor legis. sancto pro nomine passus,
52.4
Incola nunc domini, seruas qui altaria Christi,
52.5
Ut Damasi precibus faueas, precor, inclyte, martyr.
53.1
Quid loquar aut sileam? prohibet dolor ipse fateri.
53.2
Hic tumulus lacrimas retinet, cognosce, parentu(m)
53.3
Proiectae, fuerat primo quae iuncta marito,
53.4
Pulcra decore suo, solo contenta pudore,
53.5
Heu dilecta satis miserae genetricis amore.
53.6
Accipe -quid multis?- thalami post foedera prima
53.7
Erepta ex oculis Flori genitoris abiit
53.8
Aetheriam cupiens caeli conscendere lucem.
53.9
Haec Damasus prestat cunctis solacia fletus.
53.9|1
Uixit ann(os) XUI, m(enses) IX, dies XXU. Dep(osita)
53.9|2
III Kal. Ian. Fl. Merobaude et Fl. Saturnin(o) conss.
55.1
Haec Damasus tibi, Christe deus, noua tecta dicaui
55.2
Laurenti saeptus martyris auxilio.
56.1
Cunctis porta patet, quis porrigit ubera mater.
57.1
Hinc pater exceptor, lector, leuita, sacerdos,
57.2
Creuerat hinc meritis quoniam melioribus actis,
57.3
Hinc mihi prouecto Christus, cui summa potestas,
57.4
Sedis apostolicae uoluit concedere honorem.
57.5
Archiuis, fateor, uolui noua condere tecta,
57.6
Addere praeterea dextra laeuaque columnas,
57.7
Quae Damasi teneant proprium per saecula nomen.
58.1
Hanc aram domini seruant Paulusque Iohannes
58.2
Martyrium Christi pariter pro nomine passi,
58.3
Sanguine purpureo mercantes praemia uitae.
59.1
[- – -]IMAMCASTOSEMPER[- – -]
59.2
[- – -]ISREGNIREGIAE[- – -]
59.3
[- – -]STENUITFRATRES[- – -]
59.4
[- – -]MACCIPIETIUNGI[- – -]
59.1·2
[- – -]TFRATRESDO[- – -]
59.2·2
[- – -]PIETIUNGIT[- – -]
59.100.1
[- – -]USGENER[- – -]
59.1·3
[- – -]OSUITLAU[- – -]
59.2·3
[- – -]SSAN TA[- – -]
59a.2·2
[- – -]HIPR+[- – -]
60.100.1
[- – -]IST[- – -]
60.100.2
[- – -]+T+[- – -]
60.1·3
[- – -]UISE+[- – -]
61.1
Corpore mente animo pariterque et nomine Felix,
61.2
Sanctorum in numero Christi societate triumphis
61.3
Qui ad te sollicite uenientibus omnia praestas
61.4
Nec quemquam pateris tristem repedare uiantem:
61.5
Te duce seruatus mortis quod uincula rupi
61.6
Hostibus extinctis, fuerant qui falsa locuti,
61.7
Uersibus his Damasus supplex tibi uota rependo.
62.1
Grates, [Christe], tibi refero, spes uita bonorum,
62.2
Qui mihi rite m[—] donasti noscere sancta
62.3
<Quem impius apostata<m> Iulianus destruxit>
62.4
Ac superare malos regni caelestis amore.
62.5
Fac, rogo quaeso, deus, sine me complere beata
62.6
Et tua, quae cupio, fac gaudia cernere sancta.
62a.1·2
[- – -]US EPISCOP[- – -]
62a.100.1
[- – -]OPIT[- – -]
62a.1·3
[- – -]ON UC[- – -]
63.0|1
UERSUS HIERONYMI PRESBYTERI
63.1
Psallere qui docuit dulci modulamine sanctos,
63.2
Nouerat iste decem legis qui uerba dedisset,
63.3
Quot digitis citharam chordis totidemque dicauit,
63.4
Nomina uel signum, numerum crux ipsa notaret.
63.5
Credere quid dubitas? uirtus regit omnia Christi,
63.6
Qui uarias iunxit uno sub carmine linguas,
63.7
Ut pecudes uolucresque deum cognoscere possint.
63.8
Hic sonus est fidei, mentes qui mulcet amaras,
63.9
Sic creatura prior tanto pro munere gaudet,
63.10
Offerat ut domino saluet quos gratia uocis.
63.11
<quisque sitit ueniat cupiens haurire fluenta,
63.12
inueniet latices seruant qui dulcia mella>
64.1
In rebus tantis trina coniunctio mundI
64.2
Erigit humanum sensum laudare uenustE.
64.3
Sola salus nobis et mundi summa potestaS
64.4
Uenit peccati nodum dissoluere fructU,
64.5
Summa salus cunctis nituit per saecula terriS.
65.1
Iure pari regnat communis conditor aeuI
65.2
Et cum patre pia regebat sublimis in aerE,
65.3
Sidereo sanctis insidit numine regniS;
65.4
Unde mare et terras solo uidet omnia nutU,
65.5
Suggerit humanis et donat munera rebuS.
66.0|1
DE ASCENSIONE CHRISTI
66.1
Ad sedem propriam deus exule morte resurgit.
66.2
Ut uitam docent credentibus esse futuram.
66.3
Angelus hoc uerbum cecinit quod uterque reportans
66.4
"Sic uenturus erit", sic Christum credere fas est.
67.0|1
DE COGNOMENTIS SALUATORIS
67.1
Spes uia uita salus ratio sapientia lumen
67.2
Iudex porta gigas rex gemma propheta sacerdos
67.3
Messias Sabaoth Rabbi sponsus mediator
67.4
Uirga columba manus petra filius Emmanuelque
67.5
Uinea pastor ouis pax radix uitis oliua
67.6
Fons paries agnus uitulus leo propitiator
67.7
Uerbum homo rete lapis domus omnia Christus Iesus.
68.1
Christe potens rerum, redeuntis conditor aeui.
68.2
uox summi sensusque dei, quem fudit ab alta
68.3
mente pater tantique dedit consortia regni,
68.4
impia qui nostrae domuisti crimina uitae
68.5
passus corporea mundum uestire figura
68.6
affarique palam populos hominemque fateri.
68.7
<quemque utero inclusum Mariae mox numine uiso>
68.8
uirginei tumuere sinus innuptaque mater
68.9
arcano stupuit compleri uiscera partu
68.10
auctorem paritura suum: mortalia corda
68.11
artificem texere poli mundique repertor
68.12
pars fuit humani generis latuitque sub uno
68.13
pectore, qui totum late complectitur orbem,
68.14
et qui non spatiis terrae, non aequoris unda
68.15
nec capitur caelo, paruos confluxit in artus.
68.16
quin et supplicii nomen nexusque subisti,
68.17
ut nos subriperes leto mortemque fugares
68.18
morte tua, mox aetherias euectus in auras
68.19
purgata repetens laetum tellure parentem.
68.20
Augustum foueas, festis ut saepe diebus
68.21
annua sinceri celebret ieiunia sacri.
69.0|1
MEROBAUDIS HISPANI SCHOLASTICI DE CHRISTO
69.1
Proles uera dei cunctisque antiquior annis
69.2
nunc genitus, qui semper eras, lucisque repertor
69.3
ante tuae matrisque parens; quem misit ab astris
69.4
aequaeuus genitor uerbique in semina fusum
69.5
uirgineos habitare sinus et corporis arti
69.6
iussit inire uias paruaque in sede morari,
69.7
quem sedes non ulla capit; qui lumine primo
69.8
uidisti, quidquid mundo nascente crearas;
69.9
ipse opifex, opus ipse tui, dignatus iniquas
69.10
aetatis sentire uices et corporis huius
69.11
dissimiles perferre modos hominemque subire,
69.12
ut possis monstrare deum, ne lubricus error
69.13
et decepta diu uarii sollertia mundi
69.14
pectora tam multis sineret mortalia saeclis
69.15
auctorem nescire suum: te conscia partus
69.16
mater et attoniti pecudum sensere timores.
69.17
Te noua sollicito lustrantes sidera uisu
69.18
in caelo uidere prius, lumenque secuti
69.19
inuenere magi. Tu noxia pectora soluis
69.20
elapsasque animas in corpora functa reducis
69.21
et uitam remeare iubes. Tu lege recepti
69.22
muneris ad Manes penetras mortisque latebras
69.23
immortalis adis. Nasci tibi non fuit uni
69.24
principium finisque mori, sed nocte refusa
69.25
in caelum patremque redis rursusque perennni
69.26
ordine purgatis adimis contagia terris.
69.27
Tu solus patrisque comes, tu spiritus insons
69.28
et toties unus triplicique in nomine simplex.
69.29
Quid, nisi pro cunctis, aliud quis credere possit
69.30
te potuisse mori, poteras qui reddere uitam?
70.0|1
HYMNUS DE SANCTO ANDREA APOSTOLO
70.1
Decus sacrati nominis,
70.2
uitamque nomine exprimens,
70.3
hoc te decorum praedicat
70.4
crucis beatae gloria.
70.5
Andrea, Christi apostole,
70.6
hoc ipso iam uocabulo
70.7
decorus, idem mystice
70.8
signaris isto nomine!
70.9
Quem crux ad alta prouehit
70.10
crux quem beata diligit,
70.11
cui crux amara praeparat
70.12
lucis futurae gaudia.
70.13
In te crucis mysterium
70.14
cluit gemello stigmate,
70.15
dum probra uincis per crucem
70.16
crucisque pandis sanguinem.
70.17
Iam nos foueto languidos
70.18
curamque nostri suscipe,
70.19
quo per crucis uictoriam
70.20
caeli petamus patriam.
71.1
Martyris ecce dies Agathae
71.2
Uirginis emicat eximiae,
71.3
Christus eam sibi qua sociat
71.4
Et diadema duplex decorat.
71.5
Stirpe decens, elegans specie,
71.6
Sed magis actibus atque fide,
71.7
Terrea prospera nil reputans,
71.8
Iussu dei sibi corde ligans.
71.9
Fortior haec trucibusque uiris
71.10
Exposuit sua membra flagris;
71.11
Pectore quam fuerit ualido,
71.12
Torta mamilla docet patulo.
71.13
Deliciae cui carcer erat,
71.14
Pastor ouem Petrus hanc recreat,
71.15
Inde gauisa magisque flagrans
71.16
Cuncta flagella cucurrit ouans.
71.17
Ethnica turba rogum fugiens
71.18
Huius et ipsa meretur opem;
71.19
Quos fidei titulus decorat,
71.20
His uenerem magis ipsa premat.
71.21
Iam renitens quasi sponsa polo
71.22
Pro miseris suplicet domino;
71.23
Sic sua festa coli faciat,
71.24
Se celebrantibus ut faueat.
72.1
Sumite perpetuam sancto de gurgite uitam.
72.2
Cursus hic est fidei, mors ubi sola perit.
72.3
Roborat hic animos diuino fonte lauacrum,
72.4
Et dum membra madent, mens solidatur aquis.
72.5
Auxit apostolicae geminatum sedis honorem
72.6
Christus et ad caelos hanc dedit esse uiam.
72.7
Nam cui siderei commisit limina regni,
72.8
Hic habet in templis altera claustra poli.
73.1
Istic insontes caelesti flumine lotas
73.2
Pastoris summi dextera signat oues.
73.3
Huc undis generate ueni, quo sanctus ad unum
73.4
Spiritus ut capias te sua dona uocat.
73.5
Tu cruce suscepta mundi uitare procellas
73.6
Disce magis monitus hac ratione loci.
74.1
Perdiderat laticum longaeua incuria cursus,
74.2
Quos tibi nunc pleno cantharus ore uomit.
74.3
Prouida pastoris per totum cura Leonis
74.4
Haec ouibus Christi larga fluenta dedit.
74.5
Unda lauat carnis maculas, sed crimina purgat
74.6
Purificatque animas mundior amne fides.
74.7
Quisque suis meritis ueneranda sacraria Pauli
74.8
Ingrederis supplex, ablue fonte manus.
75.1
Hic positus caeli transcendit culmina Paulus,
75.2
Cui debet totus quod Christo credidit orbis.
76.1
Hic Festus iacet, cognoscite ………,
76.2
Quem puerum, Christe, monuisti temnere mundum.
76.3
Pro meritis credo quin sa………….
76.4
Bis duodenos necdum compleuerat annos.
76.5
Composuit uersos Marcianus ………..
76a.2
Haec tibi, martyr, ego rependo(==RE+PENDO+) munera laudis.
76a.3
Hoc opus est nostrum, haec omnis cura laboris,
76a.4
Ut dignam meritis …………….
76a.5
Haec populis c…………….. gloria facti,
76a.6
Haec, Quirine, tuas …………… probabi.
77.0|1
[- – -SUB D U ID NOU- – –
77.1
[Nata Maria simul caro] cum fratre Nio[ne]
77.2
[Gaudentes sacram p]romer[uere fidem].
77.3
Diuitias proprias Christi praecepta secuti
77.4
Pauperibus larga distribuere manu.
77.5
Quorum praeclaris monitis multoque labore
77.6
Accessit summo sancta caterua deo.
77.7
Post animas Christo tradentes sanguine fuso
77.8
Ut uitam caperent, non timuere mori.
77.9
Horum uirtutes quem passio lecta docebit,
77.10
Rite suis famulis discet adesse deum.
78.1
Olim sacrilegam quam misit Graecia turbam,
78.2
Martyrii meritis nunc decorata nitet.
78.3
Quae medio pelagi uotum miserabile fecit,
78.4
Reddere funereo dona nefanda Ioui.
78.5
Hippolyti sed prima fides caelestibus armis
78.6
Respuit insanam pestiferamque luem,
78.7
Quem monachi ritu tenuit spelunca latentem
78.8
Christicolis gregibus dulce cubile parans,
78.9
Post hunc Adrias sacro mundatur in amne
78.10
Et Paulina suo consociata uiro.
79.1
Haec quicumque uides nimio perfecta labore,
79.2
Desine mirari, minus est quam martyr habetur.
79.3
Hic aetate puer rudibus iam uictor in annis
79.4
Tempore sub paruo matura laude triumphans
79.5
Aspera innocuo maculauit tela cruore,
79.6
Et sitiens tenero suxit sibi sanguine praedo.
79.7
Sic uictor superas auras regnumque petiuit
79.8
Et nos caelesti placidus de sede reuisit,
79.9
Nomine Gordianus, Christi quem palma coronat.
79.10
Marmore concludens arcam cineresque beatos
79.11
Presbyter ornauit renouans Uincentius ultro.
80.1
Martyris haec Nemesi sedes per saecula floret
80.2
Serior ornatu, nobilior merito.
80.3
Incultam pridem dubitatio longa reliquit,
80.4
Sed tenuit uirtus adseruitque fidem.
81.1
Te duce Uenerius rapidas commiscuit iras
81.2
Atque uesana nimis inimici iurgia uicit,
81.3
Castule, tu dignus praestas cultoribus ista.
81.4
[Haec] tibi seruatus [nunc] offert munera supplex.
82.1
Laeta deo plebs sancta canat, quod moenia crescunt
82.2
Et renouata domus martyri[s Hipp]oliti.
82.3
Ornamenta operis surgun[t auctore Dam]aso,
82.4
Natus qui antistes sedis a[postolicae].
82.5
Inclita pacificis facta est [haec aula triumphis]
82.6
Seruatura decus perpetu[amque fidem].
82.7
Haec omnia noua q(uae)q(ue) uidis Le[o presbi]ter hornat.
83.1
[Deuastata i]terum summot[a plebe precantum]
83.2
[Priscum] perdiderant antra [sacrata decus].
83.3
[Nec tua iam, ma]rtyr, poterant u[enerande sepulcra]
83.4
[Huic mund]o lucem mittere q[ua frueris].
83.5
[Lux tamen ista t]ua est, quae nescit [fu]ne[ra, sed quo]
83.6
[Perpet]uo crescat nec m[in]ua[tur ha]bet.
83.7
[Nam nigra nox t]rinum stupuit per [sae]cula lumen
83.8
Admittunt]q(ue) nouum conc[au]a saxa diem.
83.9
[Frustra ba]rbaricis [fremuerunt] ausibus hostes
83.10
[Foedaruntque] sacrum [tela cr]uenta locum.
83.11
[Inclyta] sed melius [splendescit] martyris aula
83.12
Auctoremq(ue) [grauant imp]ia facta suum.
83.13
Praesule Uigilio sum[pserunt] antra decorem,
83.14
Praesbyteri Andreae cur[a] peregit opus. +
84.1
Constantina deum uenerans Christoque dicata
84.2
Omnibus impensis deuota mente paratis
84.3
Numine diuino multum Christoque iuuante
84.4
Sacraui templum uictricis uirginis Agnes,
84.5
Templorum quod uincit opus terrenaque cuncta,
84.6
Aurea quae rutilant summi fastigia tecti.
84.7
Nomen enim Christi celebratur sedibus istis,
84.8
Tartaream solus potuit qui uincere mortem
84.9
Inuectus caelo solusque inferre triumphum
84.10
Nomen Adae referens et corpus et omnia membra
84.11
A mortis tenebris et caeca nocte leuata.
84.12
Dignum igitur munus martyr deuotaque Christo
84.13
Ex opibus nostris per saecula longa tenebis,
84.14
O felix uirgo, memorandi nominis Agnes.
85.0|1
THEODORA QUE UIXIT ANNOS XXI M UII
85.0|2
D XXIII IN PACE EST BISOMU
85.1
Amplificam sequitur uitam dum casta Afrodite,
85.2
Fecit ad astra uiam, Christi modo gaudet in aula.
85.3
Restitit haec mundo semper caelestia quaerens,
85.4
Optima seruatrix legis fideique magistra
85.5
Dedit egregiam sanctis per saecula mentem.
85.6
Inde per eximios paradisi regnat odores,
85.7
Tempore continuo uernant ubi gramina riuis,
85.8
Expectatque deum superans quo surgat ad auras.
85.9
Hoc posuit corpus tumulo mortalia linquens,
85.10
Fundauitque locum coniunx Eua[grius ins]tans.
85.10|2
ANTONIO ET SIAGRO CON[ss
86.1
Intonuit metuenda dies, surrexit in hostem,
86.2
impia tela mali uincere cum properat;
86.3
carnificis superare uias tunc mille nocendi
86.4
sola fides potuit, quam regit omnipotens.
86.1·2
corporeis resoluta malis duce praedita Christo
86.2·2
aetheris alma parens atria celsa petit.
86.3·2
Insontes pueros sequitur per amoena uirecta,
86.4·2
tempora uictricis florea serta ligant.
86.5
purpuream rapiunt animam caelestia regna,
86.6
sanguine lota suo membra tegit tumulus.
86.7
si titulum quaeris, meritum de nomine signat,
86.8
ne opprimeris [- – -] fuit ista mihi.
87.1
Hic uotis paribus tumulum duo nomina seruant
87.2
Chrysanthi Dariae, nunc uenerandus honor,
87.3
Effera quem rabies neglecto iure sepulchri
87.4
Sanctorum in tumulos praeda furentis erat.
87.5
Pauperis ex censu melius nunc ista resurgunt,
87.6
Diuite sed uoto plus placitura deo.
87.7
Plange tuum, gens saeua, nefas: periere furores,
87.8
Creuit in his templis per tua damna decus.
88.1
Saturnine tibi martyr mea uota rependo.
89.1
[Dum peritura Getae] posuissent castra sub urbe,
89.2
[Mouerunt sanc]tis bella nefanda prius
89.3
[Istaque sacrileg]o uerterunt corde sepulchra
89.4
Martyribus quo]nd[a]m rite sacrata piis,
89.5
[Quos monstrante de]o [Da]masus sibi pap[a] probatos
89.6
Affixo monuit carmine iure coli.
89.7
Sed periit titulus confracto marmore sanctus,
89.8
Nec tamen his iterum posse latere fuit:
89.9
Diruta Uigilius nam mox haec papa gemescens
89.10
Hostibus expulsis omne nouauit opus.
90.1
[- – -]+o septem d+[- – -]
91.1
Qui natum passumque deum repetisse paternas
91.2
Sedes atque iterum uenturum ex aethere credit,
91.3
Iudicet ut uiuos rediens pariterque sepultos,
91.4
Martyribus sanctis pateat quod regia caeli
91.5
Respicit interior, sequitur si praemia Christi.
92.1
Praesul apostolicae sedis uenerabilis omni
92.2
Quem rexit populo, decimum dum conderet annum,
92.3
Caelestinus agens uitam migrauit in illam,
92.4
Debita quae sanctis aeternos reddit honores.
92.5
Corporis hic tumulus: requiescunt ossa cinisque
92.6
Nec perit hinc aliquid domino, caro cuncta resurgit.
92.7
Terrenum nunc terra tegit, mens nescia mortis
92.8
Uiuit et aspectu fruitur bene conscia Christi.
93.1
Liberium lector mox et leuita secutus,
93.2
Post Damasum, clarus totos quos uixit in annos,
93.3
Fonte sacro magnus meruit sedere sacerdos,
93.4
Cunctus ut populus pacem tunc soli clamaret.
93.5
Hic pius, hic iustus felicia tempora fecit,
93.6
Defensor magnus, multos ut nobiles ausus
93.7
Regi subtraheret ecclesiae aula defendens.
93.8
Misericors largus meruit per saecula nomen.
93.9
Ter quinos populum qui rexit in annos amore
93.10
Nunc requiem sentit caelestia regna potitus.
95.1
Dum lucem cupimus tectis admittere, martyr,
95.2
Nostra dies meruit lumen habere tuum.
95.3
Te paradisus habet, lux est quaesita sepulchro,
95.4
Ne tibi uel tumulum mortis imago grauet.
96.1
[Aspice descensum, ce]rnes mira[bi]le fac[tum].
96.2
[Sanctorum monumenta u]ides [pat]efact[a sepu]lcrhis.
96.3
[Martyris hic Proti tumul]us iacet adque Yachinti,
96.4
[Quem cum iam dudum te]geret mons, terra, caligo,
96.5
[Hoc Theodorus opus const]rucxit presbyter instans,
96.6
[Ut domini plebem opera maiora] tenerent.
97.1
Martiribus sanctis Proto pariterque Hiacyntho
97.2
Simmachus hoc paruo beneratus honore patronos
97.3
Exornabit opus, sub quo pias corpora rursus
97.4
Condidit; his aeuo laus sit perennis in omni.
98.1
Felix digna tulit parum munera Christi
98.2
Et suo con(ten)tus habuit per saecula nomen
98.3
Laetificum renouans pri(ma ab ori)gine tempus
98.4
Infandaqu(e fu)giens istius iurgia saecli.
98.5
Certum est in regn(um caeli) perque amoena uirecta
98.6
Istum cum electis ire et habitu(ru)m praemia digna,
98.7
Semper et assiduae benedici pro munere tali.
98.7|1
Qui uixit an. LXIIII m. UIII d. XXIII, dep. UI id. Ian.
98.7|2
Fl. Stilicone cons.
99.1
Hic furor hostilis templum uiolauit, iniquus
99.2
Cum premeret uallo moenia septa Getes.
99.3
Nullius hoc potuit temeraria dextera gentis,
99.4
Haec modo permissa est quod peritura fuit.
99.5
Nil grauat hoc tumulo sanctorum pessimus hostis,
99.6
Materiam potius repperit alma fides,
99.7
In melius siquidem reparato fulget honore,
99.8
Cum scelere hostili creuit amor tumulis.
99.9
Suscipe nunc gratus deuotae munera mentis,
99.10
Diogenis martyr, cui dedit ista uolens.
100.1
hic requiescit sanctus et uenerabilis martyr Alexander
100.2
episcopus, cuius depositio celebratur XI kal. Octobres.
101.1
Iste salutares fons continet inclitus undas
101.2
Et solet humanam purificare luem.
101.3
Munia sacrati quae sint uis scire liquoris:
101.4
Dant regnatricem flumina sancta fidem.
101.5
Ablue fonte sacro ueteris contagia uitae,
101.6
O nimium felix, uiue renatus aqua.
101.7
Hunc fontem quicumque petit, terrena relinquit,
101.8
Subicit et pedibus caeca ministeria.
102.1
Non mirum est, fallax nimium quod flamma minatur
102.2
Martyris et corpus nil nocitura cremat.
102.3
Namque docet fidei magnam sine uindice poena
102.4
Ad caelum mediis ignibus esse uiam.
102.5
Hunc etenim fruitur martyr Laurentius ignem
102.6
Et meritis summis ne moriatur agit.
103.1
Quisque plena deo mysteria mente requiris
103.2
Huc accede, domus religiosa patet.
103.3
Haec sunt tecta pio semper deuota timori
103.4
Auditumque deus commodat hic precibus.
103.5
Ergo letiferos propera compescere sensus,
103.6
Iam propera sacras laetus adire fores,
103.7
Ut transacta queas deponere crimina uitae
103.8
Et quicquid scelerum noxius error habet.
103.9
Attica Felicis Magni clarissima coniunx
103.10
Sumptibus hoc propriis aedificauit opus.
104.1
Antistes Damasus picturae ornarat honore
104.2
Tecta, quibus nunc dant pulchra metalla decus.
104.3
Diuite testatur pretiosior aula nitore,
104.4
Quos rerum effectus possit habere fides.
104.5
Papae Hilari meritis olim deuota Seueri
104.6
Nec non Cassiae mens dedit ista deo.
105.1
Qui peccatorum sordes abolere priorum
105.2
Terrenisque optas maculis absoluere uitam,
105.3
Huc ades ad Christi fontem sacrumque liquorem,
105.4
Corpus ubi ac mentes pariter sensusque lauantur
105.5
Aeternumque datur casto baptismate munus.
105.6
Hanc aulam fidei sedem construxit ab imo
105.7
Militiae clarus titulis aulaeque fidelis
105.8
Romanaeque urbis praefectus Longinianus.
106.1
Antistes domini celsa sacraria Christi,
106.2
Uestibulum decorat gratia pulchra loci.
106.3
Quae quia compta nitet primaque in fronte renidet,
106.4
Ostendit quantum numinis intus inest.
106.5
Quis tantas Christo uenerandas condidit aedes,
106.6
Si quaeris: cultor Pammachius fidei.
107.1
Uirginis hic tenerae, lector, miserere sepulchro:
107.2
Unius huic lustri uix fuit arta dies.
107.3
O quam longinquae fuerat dignissima uitae,
107.4
Heu, cuius uiuit nunc sine fine dolor!
107.5
Addamus meritis lacrimas tam mortis aceruae,
107.6
Nam quae grata forent, sunt modo flenda diu.
107.7
Haec Theodote habuit nomen, quae gaudia matris
107.8
Perculit aeterno uulnere rapta cito.
107.9
Sola tamen tanti restant solamina luctus,
107.10
Quod tales animae protinus astra petunt.
107.10|1
Uixit ann. IIII, mens. UIII, d. XXU, dep. III non. Sept. ind.[- – -]