Vulgate: Baruch

CAPUT 1 1 et haec uerba libri quae scripsit Baruch filius Neeri filius Maasei filii Sedechiae filii Sedei filii Helchiae in Babylonia 2 in anno quinto in septima die mensis in tempore quo ceperunt Chaldei Hierusalem et succenderunt eam igni 3 et legit Baruch uerba libri huius ad aures Iechoniae filii Ioachim regis Iuda et ad aures uniuersi populi uenientis ad librum 4 et ad aures potentium filiorum regum et ad aures presbyterorum et ad aures populi a minimo usque ad magnum eorum omnium habitantium in Babylonia ad flumen Sudi 5 qui audientes plorabant et ieiunabant et orabant in conspectu Domini 6 et collegerunt pecuniam secundum quod potuit uniuscuiusque manus 7 et miserunt in Hierusalem ad Ioachim filium Helchiae filii Salom sacerdotem et ad sacerdotes et ad omnem populum qui inuenti sunt cum eo in Hierusalem 8 cum acciperet uasa templi Domini quae ablata fuerant de templo reuocare in terram Iuda decima die illius siuan uasa argentea quae fecit Sedechias filius Iosiae rex Iuda 9 posteaquam cepisset Nabuchodonosor rex Babylonum Iechoniam et principes et uinctos et potentes et populum terrae ab Hierusalem et duxit eos in Babyloniam 10 et dixerunt ecce misimus ad uos pecunias de quibus emite holocaustomata et tus et facite manna et offerte pro peccato ad aram Domini Dei nostri 11 et orate pro uita Nabuchodonosor regis Babyloniae et pro uita Balthasar filii eius ut sint dies ipsorum sicut dies caeli super terram 12 et det Dominus uirtutem nobis et inluminet oculos nostros ut uiuamus sub umbra Nabuchodonosor regis Babyloniae et sub umbra Balthasar filii eius et seruiamus eis multis diebus et inueniamus gratiam in conspectu eorum 13 et pro nobis ipsis orate ad Dominum Deum nostrum quia peccauimus Domino Deo nostro et non est auersus furor eius a nobis usque in hunc diem 14 et legite librum istum quem misimus ad uos recitari in templo Domini in die sollemni et in die oportuno 15 et dicetis Domino Deo nostro iustitia nobis autem confusio faciei nostrae sicut dies haec omni Iuda et habitantibus in Hierusalem 16 regibus nostris et principibus nostris sacerdotibus nostris et prophetis nostris et patribus nostris 17 peccauimus ante Dominum nostrum et non credidimus diffidentes in eum 18 et non fuimus subiectibiles illi et non obaudiuimus uocem Domini Dei nostri ut ambularemus in mandatis eius quibus dedit nobis 19 a die qua eduxit patres nostros de terra Aegypti usque in hunc diem eramus incredibiles ad Dominum Deum nostrum et dissipati recessimus ne audiremus uocem ipsius 20 et adheserunt nobis mala multa et maledictiones quae constituit Dominus Moysi seruo suo qui eduxit patres nostros de terra Aegypti dare nobis terram fluentem lac et mel sicut hodierna die 21 et non audiuimus uocem Domini Dei nostri secundum omnia uerba prophetarum quos misit ad nos 22 et abiuimus unusquisque in sensum cordis nostri maligni operari diis alienis facientes mala ante oculos Domini Dei nostri

CAPUT 2 1 propter quod statuit Dominus Deus noster uerbum suum quod locutus est ad nos et ad iudices nostros qui iudicauerunt in Israhel et ad reges nostros et ad principes nostros et ad omnem Israhel et Iuda 2 ut adduceret Dominus super nos mala magna quae non sunt facta sub caelo quemadmodum facta sunt Hierusalem secundum quae scripta sunt in lege Moysi 3 ut manducaret homo carnes filii sui et carnes filiae suae 4 et dedit illos sub manus regum omnium qui sunt in circuitu nostro in inproperium et in desolationem et in omnibus populis quo nos dispersit Dominus 5 et facti sumus subtus et non supra quia peccauimus Domino Deo nostro non obaudiendo uocem ipsius 6 Domino Deo nostro iustitia nobis autem et patribus nostris confusio faciei sicut dies haec 7 quae locutus est Dominus super nos omnia mala haec quae euenerunt super nos 8 et non sumus deprecati faciem Domini Dei nostri ut reuerteremur unusquisque nostrum a uiis nostris pessimis 9 et uigilauit Dominus in malis et adduxit ea super nos quia iustus est Dominus in omnibus operibus suis quae mandauit nobis 10 et non audiuimus uocem ipsius ut iremus in praeceptis Domini quae dedit ante faciem nostram 11 et nunc Domine Deus Israhel qui eduxisti plebem tuam de terra Aegypti in manu ualida et in signis et in prodigiis et in uirtute tua magna et in brachio excelso et fecisti tibi nomen sicut dies iste 12 peccauimus impie egimus inique gessimus Domine Deus noster in omnibus iustitiis tuis 13 auertatur ira tua a nobis quia derelicti sumus pauci inter gentes ubi dispersisti nos 14 exaudi Domine preces nostras et orationes nostras et educ nos propter te et da nobis inuenire gratiam ante faciem eorum qui nos abduxerunt 15 ut sciat omnis terra quia tu es Dominus Deus noster et quia nomen tuum inuocatum est super Israhel et super genus ipsius 16 respice Domine de domo sancta tua in nos et inclina aurem tuam et audi 17 aperi oculos tuos et uide quia non mortui qui sunt in inferno quorum spiritus acceptus est a uisceribus suis dabunt honorem et iustificationem Domino 18 sed anima quae tristis est super magnitudine et incedit curua et infirmis et oculi deficientes et anima esuriens dat tibi gloriam et iustitiam Domino 19 quia non secundum iustitias patrum nostrorum nos fundimus misericordiam ante conspectum tuum Domine Deus noster 20 sed quia misisti iram tuam et furorem tuum super nos sicut locutus es in manus puerorum tuorum prophetarum dicens 21 sic dicit Dominus inclinate umerum uestrum et ceruicem uestram et opera facite regi Babylonis et sedebitis in terra quam dedi patribus uestris 22 quod si autem non audieritis uocem Domini Dei uestri operari regi Babyloniae defectionem faciam de ciuitatibus Iuda et a foris Hierusalem 23 et auferam a uobis uocem iucunditatis et uocem gaudimonii et uocem sponsi et uocem sponsae et erit omnis terra sine uestigio ab inhabitantibus eam 24 et non audierunt uocem tuam ut operarentur regi Babyloniae et statuisti uerba tua quae locutus es in manibus puerorum tuorum prophetarum ut proferrentur ossa regum nostrorum et ossa patrum nostrorum de loco suo 25 et ecce sunt proiecta in calore solis et in gelu noctis et mortui sunt in doloribus pessimis in fame et in gladio et in emissione 26 et posuisti templum in quo inuocatum est nomen tuum in ipso sicut haec dies propter iniquitatem domus Israhel et domus Iuda 27 et fecisti in nobis Domine Deus noster secundum omnem benignitatem tuam et secundum omnem miserationem tuam illam magnam 28 sicut locutus es in manu pueri tui Moysi in die qua praecepisti ei scribere legem tuam coram filiis Israhel 29 dicens si non obaudieritis uocem meam ambitio haec magna et multa conuertetur in minimo inter gentes quo ego dispergam illos 30 quia scio quod me non audiet populus populus est enim dura ceruice et conuertetur ad cor suum in terra captiuitatis suae 31 et scient quoniam ego sum Dominus Deus eorum et dabo eis cor et audient aures 32 et laudabunt me in terra captiuitatis suae et memores erunt nominis mei 33 et auertent se a dorso suo duro et a malignitatibus suis quia reminiscentur uiam patrum suorum qui peccauerunt in me 34 et reuocabo illos in terram quam iuraui patribus illorum Abraham et Isaac et Iacob et dominabuntur eius et multiplicabo eos et non minorabuntur 35 et statuam illis testamentum alterum sempiternum ut sim illis in Deum et ipsi erunt mihi in populum et non mouebo amplius populum meum filios Israhel a terra quam dedi illis

CAPUT 3 1 et nunc Domine omnipotens Deus Israhel anima in angustiis et spiritus anxius clamat ad te 2 audi Domine et miserere quia Deus es misericors et miserere nostri quia peccauimus ante te 3 quia tu sedes in sempiternum et nos peribimus in aeuum 4 Domine omnipotens Deus Israhel audi nunc orationem mortuorum Israhel et filiorum ipsorum qui peccauerunt ante te et non audierunt uocem Domini Dei sui et adglutinata sunt nobis mala 5 noli meminisse iniquitates patrum nostrorum sed memento manus tuae et nominis tui in tempore isto 6 quia tu es Dominus Deus noster et laudabimus te Domine 7 quia propter hoc dedisti timorem tuum in cordibus nostris et ut inuocemus nomen tuum et laudemus te in captiuitate nostra quia conuertemus iniquitatem patrum nostrorum qui peccauerunt ante te 8 et ecce nos hodie in captiuitate nostra sumus quo nos dispersisti in inproperium et in maledictum et in peccatum secundum omnes iniquitates patrum nostrorum qui discesserunt a te Domine Deus noster 9 audi Israhel mandata uitae auribus percipite ut scias prudentiam 10 quid est Israhel quid est quod in terra es inimicorum 11 inueterasti in terra aliena coinquinatus es cum mortuis deputatus es cum descendentibus in infernum 12 dereliquisti fontem sapientiae 13 si in uia Dei ambulasses habitasses in pace sempiterna 14 disce ubi sit prudentia ubi sit uirtus ubi sit intellectus ut scias simul ubi sit longiturnitas uitae et uictus ubi sit lumen oculorum et pax 15 quis inuenit locum eius et quis intrauit in thesauros eius 16 ubi sunt principes gentium et qui dominantur super bestias quae sunt super terram 17 qui in auibus caeli inludunt 18 qui argentum thesaurizant et aurum in quo confidebant homines et non est finis adquisitionis eorum qui argentum fabricant et solliciti sunt nec est inuentio operum illorum 19 exterminati sunt et ad inferos descenderunt et alii loco eorum exsurrexerunt 20 iuuenes uiderunt lumen et habitauerunt super terram uiam autem disciplinae ignorauerunt 21 neque intellexerunt semitas eius neque filii eorum susceperunt eam a facie ipsorum longe facta est 22 non est audita in terra Chanaan neque uisa est in Theman 23 filii quoque Agar qui exquirunt prudentiam quae de terra est negotiatores Merrae et Theman et fabulatores et exquisitores intellegentiae uiam autem sapientiae nescierunt neque commemorati sunt semitas eius 24 o Israhel quam magna est domus Dei et ingens locus possessionis eius 25 magnus et non habet finem excelsus et inmensus 26 ibi fuerunt gigantes nominati illi qui ab initio fuerunt statura magna scientes bellum 27 non hos elegit Deus neque uiam disciplinae dedit illis et perierunt 28 eo quod non haberent sapientiam et perierunt propter insipientiam suam 29 quis ascendit in caelum et accepit eam et deduxit eam de nubibus 30 quis transfretauit mare et inuenit illam et adtulit illam super aurum electum 31 non est qui possit scire uiam eius neque qui exquirat semitas eius 32 sed qui scit uniuersa nouit eam et inuenit eam prudentia sua qui praeparauit terram in aeterno tempore et repleuit eam pecudibus et quadrupedibus 33 qui emittit lumen et uadit et uocauit illud et obaudit illi in tremore 34 stellae autem lumen dederunt in custodiis suis et laetatae sunt 35 uocatae sunt et dixerunt adsumus et luxerunt ei cum iucunditate qui fecit illas 36 hic Deus noster non aestimabitur alius aduersus eum 37 hic adinuenit omnem uiam disciplinae et tradidit illam Iacob puero suo et Israhel dilecto suo 38 post haec in terris uisus est et cum hominibus conuersatus est

CAPUT 4 1 hic liber mandatorum Dei et lex quae est in aeternum omnes qui tenent eam ad uitam qui autem dereliquerint eam in mortem 2 conuertere Iacob et adprehende eam ambula per uiam ad splendorem eius contra lumen eius 3 ne tradas altero gloriam tuam et dignitatem tuam genti alienae 4 beati sumus Israhel quoniam quae Deo placent nobis manifesta sunt 5 animaequior esto populus Dei memorabilis Israhel 6 uenundati estis gentibus non in perditionem sed propter quod in ira ad iracundiam prouocastis Deum traditi estis aduersariis 7 exacerbastis enim eum qui fecit uos Deum aeternum immolantes daemoniis et non Deo 8 obliti autem estis eum qui nutriuit uos et contristastis nutricem uestram Hierusalem 9 uidit enim iracundiam a Deo uenientem uobis et dixit audite confines Sion adduxit enim mihi Deus luctum magnum 10 uidi enim captiuitatem populi mei filiorum meorum et filiarum quam superduxit illis Aeternus 11 nutriui enim illos cum iucunditate dimisi autem illos cum fletu et luctu 12 nemo gaudeat super me uiduam et desolatam a multis derelicta sum propter peccata filiorum meorum quia declinauerunt a lege Dei 13 iustitias autem ipsius nescierunt nec ambulauerunt per uias mandatorum Dei neque per semitas ueritatis eius cum iustitia ingressi sunt 14 ueniant confines Sion et memorentur captiuitatem filiorum et filiarum mearum quam superduxit illis Aeternus 15 adduxit enim super illos gentem de longinquo gentem inprobam et alterius linguae 16 qui non sunt reueriti senem neque puerorum miserti sunt et abduxerunt dilectos uiduae et a filiis unicam desolauerunt 17 ego autem quid possum adiuuare uos 18 qui enim adduxit super uos mala ipse uos eripiet de manibus inimicorum uestrorum 19 ambulate filii ambulate ego enim derelicta sum sola 20 exui me stola pacis indui autem me sacco obsecrationis et clamabo ad Altissimum in diebus meis 21 animaequiores estote filii clamate ad Dominum et eripiet uos de manu principum inimicorum 22 ego enim speraui in Aeternum salutem uestram et uenit mihi gaudium a Sancto super misericordia quae ueniet uobis ab Aeterno salutari nostro 23 emisi enim uos cum luctu et ploratu reducet autem uos mihi Deus cum gaudio et iucunditate in sempiternum 24 sicut enim uiderunt uicinae Sion captiuitatem uestram sic uidebunt et in celeritate salutem uestram a Deo quae superueniet uobis cum honore magno et splendore aeterno 25 filii patienter sustinete iram quae superuenit uobis persecutus est enim te inimicus tuus sed cito uidebis perditionem ipsius et super ceruices ipsius ascendes 26 delicati mei ambulauerunt uias asperas ducti sunt enim ut grex direptus ab inimicis 27 animaequiores estote filii et proclamate ad Deum erit enim memoria uestra ab eo qui ducit uos 28 sicut enim fuit sensus uester ut erraretis a Deo decies tantum iterum conuertentes requiretis eum 29 qui enim induxit uobis mala ipse rursum adducet uobis sempiternam iucunditatem cum salute uestra 30 animaequior esto Hierusalem exhortatur enim te qui te nominauit 31 nocentes parebunt qui te uexauerunt et qui gratulati sunt in tua ruina punientur 32 ciuitates quibus seruierunt filii tui punietur quae accepit filios tuos 33 sicut enim gauisa est in tua ruina et laetata est in tuo casu sic contristabitur in sua desolatione 34 et amputabitur exultatio multitudinis eius et gaudimonium eius erit in luctum 35 ignis enim superueniet ei ab Aeterno in longiturnis diebus et habitabitur a daemoniis in multitudinem temporis 36 circumspice Hierusalem ad orientem et uide iucunditatem a Deo tibi uenientem 37 ecce enim ueniunt filii tui quos dimisisti dispersos ueniunt collecti ab oriente usque ad occidentem in uerbo Sancti gaudentes in honorem Dei

CAPUT 5 1 exue te Hierusalem stola luctus et uexationis tuae et indue te decore et honore eius quae a Deo tibi est in sempiterna gloriae 2 circumdato te deploide a Deo iustitiae et inpone mitram capiti tuo honoris Aeterni 3 Deus enim ostendet splendorem suum in te omni quod sub caelo est 4 nominabitur enim tibi nomen tuum a Deo in sempiternum Pax iustitiae et Honor pietatis 5 exsurge Hierusalem et sta in excelso et circumspice ad orientem et uide collectos filios tuos ab oriente sole usque ad occidentem in uerbo Sancti gaudentes Dei memoria 6 exierunt enim abs te pedibus ducti ab inimicis adducet autem illos Dominus ad te portatos in honorem sicut filios regni 7 constituit enim Deus humiliare omnem montem excelsum et rupes perennes et conualles replere in aequalitatem terrae ut ambulet Israhel diligenter in honorem Dei 8 obumbrauerunt autem et siluae et omne lignum suauitatis Israhel mandato Dei 9 adducet enim Deus Israhel cum iucunditate in lumine maiestatis suae cum misericordia et iustitia quae est ab ipso

CAPUT 6 1 exemplum epistulae quam misit Hieremias ad abductos captiuos in Babyloniam a rege Babyloniorum ut nuntiaret illis secundum quod praeceptum est illi a Deo propter peccata quae peccastis ante Deum abducemini in Babyloniam captiui a Nabuchodonosor rege Babylonum 2 ingressi itaque in Babyloniam eritis illic annis plurimis et tempus longum usque ad generationes septem post hoc autem educam uos inde cum pace 3 nunc autem uidebitis in Babylonia deos aureos et argenteos et lapideos et ligneos in umeros portari ostentantes metum gentibus 4 uidete ergo ne et uos similes efficiamini factis alienis et metuatis et metus uos capiat in ipsis 5 uisa itaque turba de retro et ab ante adorantes dicite in cordibus uestris tibi oportet adorari Domine 6 angelus autem meus uobiscum est ipse autem exquiram animas uestras 7 nam lingua ipsorum polita a fabro ipsa etiam inaurata et inargentata falsa sunt et non possunt loqui 8 et sicut uirgini amanti ornamenti ita accepto auro fabricati sunt 9 coronas certe habent aureas super capita sua dii illorum unde subtrahent sacerdotes ab eis aurum et argentum et erogant illud in semet ipsis 10 dant autem et ex ipso prostitutis et meretrices ornant et iterum cum receperint illud a meretricibus ornant deos suos 11 hii autem non liberantur ab erugine et tinea 12 opertis autem illis ueste purpurea extergent faciem ipsorum propter puluerem domus qui est plurimus inter eos 13 sceptrum autem habet ut homo sicut iudex regionis qui in se peccantem non interficit 14 habet etiam gladium in manu et securem se autem de bello et a latronibus non liberat unde uobis notum sit quia non sunt dii 15 ne ergo timueritis eos sicut enim uas hominis confractum inutile efficitur tales sunt et dii illorum 16 constitutis illis in domo oculi eorum pleni sunt puluere a pedibus introeuntium 17 et sicut alicui qui regem offendit circumseptae sunt ianuae aut sicut ad sepulchrum adductum mortuum ita tutant sacerdotes ostia clusuris et seris ne a latronibus expolientur 18 lucernas accendunt illis et quidem multas ex quibus nullam uidere possunt sunt autem sicut trabes in domo 19 corda uero eorum dicunt elingere serpentes qui de terra sunt dum comedent eos et uestimentum ipsorum et non sentiunt 20 nigrae fiunt facies eorum a fumo qui in domo fit 21 supra corpus eorum et supra caput uolant noctuae et hirundines et aues etiam similiter et cattae 22 unde scietis quia non sunt dii ne ergo timueritis eos 23 aurum etiam quod habent ad speciem est nisi aliquis exterserit eruginem non fulgebunt neque enim dum conflarentur sentiebant 24 ex omni pretio empta sunt in quibus spiritus non est in ipsis 25 sine pedibus in umeris portantur ostentantes ignobilitatem suam hominibus confundantur etiam qui colunt ea 26 propterea si ceciderint in terram a semet ipsis non surgent neque si quis eum statuerit rectum per semet ipsum stabit sed sicut mortuis munera eorum illis adponentur 27 hostias illorum sacerdotes ipsorum uendunt et abutuntur similiter et mulieres eorum decerpentes neque infirmo neque mendicanti aliquid inpertiunt 28 de sacrificiis eorum fetae et menstruatae contingunt scientes itaque ex his quia non sunt dii ne timeatis eos 29 unde enim uocantur dii quia mulieres adponunt diis argenteis et aureis et ligneis 30 et in domibus eorum sacerdotes sedent habentes tunicas scissas et capita et barbas rasa quorum capita nuda sunt 31 rugiunt autem clamantes contra deos suos sicut in cena mortui 32 a uestimento eorum auferent sacerdotes et uestiunt uxores suas et filios suos 33 neque si quid mali patiantur ab aliquo neque si quid bonum poterunt retribuere neque regem constituere possunt neque auferre 34 similiter neque diuitias dare possunt neque malum retribuere si quis illis uotum uouerit et non reddiderit nec hoc requirent 35 hominem a morte non liberant neque infimum a potentiore eripient 36 hominem caecum ad uisum non restituent de necessitate hominem non liberabunt 37 uiduae non miserebuntur neque orfanis benefacient 38 lapidibus de monte similes sunt dii illorum lignei et lapidei aurei et argentei qui autem colunt illa confundentur 39 quomodo ergo aestimandum est aut dicendum illos esse deos 40 adhuc enim ipsis Chaldeis non honorantibus ea qui cum audierint mutum non posse loqui offerent illum ad Bel postulantes ab eo loqui 41 quasi possint sentire qui non habent motum et ipsi cum intellexerint relinquent ea sensum enim non habent ipsi dii illorum 42 mulieres autem circumdatis funibus in uiis sedent succendentes ossa oliuarum 43 cum autem aliqua ex ipsis adtracta ab aliquo transeunte dormierit proximae suae exprobrat quod ea non sit digna habita sicut ipsa neque funis eius disruptus sit 44 omnia autem quae illis fiunt falsa sunt quomodo ergo aestimandum aut dicendum est esse illos deos 45 a fabris autem et ab aurificibus facta sunt nihil aliud erint nisi id quod uolunt esse sacerdotes 46 aurifices ipsi etiam qui ea faciunt non sunt multi temporis numquid ergo possunt quae ab ipsis fabricata sunt esse dii 47 reliquerunt autem falsa et obprobrium postea futuris 48 nam cum superuenerit illis proelium et mala cogitant post se sacerdotes ubi se abscondant cum illis 49 quomodo ergo sentiri debeant quoniam dii sunt qui nec de bello se liberant neque de malis se eripiunt 50 nam cum sint lignea et inaurata et inargentata scietur postea quia falsa sunt gentibus uniuersis et regibus quae manifestata sunt quia non sunt dii sed opera manuum hominum et nullum opus Dei in illis 51 unde ergo notum est quia non sunt dii sed opera manuum hominum et nullum Dei opus in ipsis est 52 regem regioni non suscitant neque pluuiam hominibus dabunt 53 iudicium quoque non discernent neque regionem liberabunt ab iniuria quia nihil possunt sicut corniculae inter medium caeli et terrae 54 etenim cum inciderit ignis in domum deorum ligneorum aureorum et argenteorum sacerdotes quidem ipsorum fugient et liberabuntur ipsi uero sicut trabes in medio conburentur 55 regi autem et bello non resistent quomodo ergo aestimandum est aut recipiendum quia dii sunt 56 non a furibus neque a latronibus se liberabunt dii lignei et lapidei et inaurati et argentati quibus hii qui fortiores sunt 57 aurum et argentum et uestimentum quod operti sunt auferent illis et abibunt nec sibi auxilium ferunt 58 itaque melius est esse regem ostentantem uirtutem suam aut uas in domo utile in quo gloriabitur qui possidet illud quam falsi dii uel ostium in domo quod custodit quae in ipsa sunt quam falsi dii 59 sol quidem et luna sidera cum sint splendida et emissa ad utilitates obaudiunt 60 similiter et fulgur cum apparuerit perspicuum est id ipsum autem et spiritus in omni regione spirat 61 et nubes quibus cum imperatum fuerit a Deo perambulare uniuersum orbem perficiunt quod imperatum est eis 62 ignis etiam missus desuper ut consumat montes et siluas facit quod praeceptum est ei haec autem neque speciebus neque uirtutibus uni eorum similia sunt 63 unde neque aestimandum est neque dicendum esse illos deos quando non possint neque iudicium iudicare neque benefacere hominibus 64 scientes itaque quia non sunt dii ne ergo timueritis eos 65 neque enim regibus maledicent neque benedicent 66 signa etiam in caelo gentibus non ostendunt neque ut sol lucebunt neque inluminabunt ut luna 67 bestiae meliores sunt illis quae possunt fugere sub tectum ac prodesse sibi 68 nullo itaque modo nobis est manifestum quia sunt dii propter quod ne timeatis eos 69 nam sicut in cucumeraria formido nihil custodit ita sunt dii illorum lignei et argentei et inaurati 70 eodem modo et in horto spina alba supra quam omnis auis sedet similiter et mortuo proiecto in tenebris similes sunt dii illorum lignei et inaurati et inargentati 71 a purpura quoque et marmore quae supra illos tineant scietis itaque quia non sunt dii ipsi etiam postremo comeduntur et erit obprobrium in regione 72 melior est homo iustus qui non habet simulacra nam erit longe ab obprobriis