Ancient Library
The Greek and Latin classics — every word parsed, every form defined

Gerard Ithier: Miracula Sancti Stephani Grandimontensis

Library › Latin: Biography › Miracula Sancti Stephani Grandimontensis

Gerard Ithier, prior of Grandmont at the end of the twelfth century, compiled this collection of miracles of Saint Stephen of Muret, founder of the order of Grandmont in the Limousin. In thirty-five short chapters it records the revelation of the saint, that is, the elevation of his relics, and the miracles associated with it. The opening recalls how the order, long flourishing in peace, was torn by a grave dispute in the last year of Pope Lucius III, under Kings Philip of France and Henry of England, so that brothers once united hurried to the papal court to accuse one another. Later chapters describe healings at the tomb, such as a mother praying there for her daughter, blind for nearly eight years.

The collection is closely linked to Stephen’s canonisation in 1189 and to the efforts of the order to restore its unity and reputation after the internal conflict between clerics and lay brothers. It is a valuable source for the history of Grandmont, one of the distinctive reformed orders of the twelfth century, and for the role of a founder’s cult in times of crisis. Its frank account of the dispute is unusual.

About this edition. The Latin text comes from Corpus Corporum, the Latin text repository of the University of Zurich (edition: Jacques-Paul Migne, Patrologia Latina, vol. 204, Parisiis 1855), reused with attribution for non-commercial purposes (CC BY-NC-SA). Every word has been analyzed with LatinCy, a neural language model for Latin — click or tap any word for its dictionary form, part of speech, and complete morphology, together with the full entry from Lewis & Short’s A Latin Dictionary.

Latin · Biography
Miracula Sancti Stephani Grandimontensis
Gerard Ithier · I. De revelatione beati Stephani · every word parsed
1
Dum ordo Grandimontensium diu post transitum B. Stephani confessoris Christi, diuina largiente gratia, religione, sanctitate, ac bonitate, populis multiplicatus in magna pace, charitate, honore et prosperitate non modica perstitisset, ultimo anno papatus Lucii III, Philippo rege Francorum et Henrico rege Anglorum regnantibus, oborta est grauis dissensio, peccatis nostris exigentibus, Deo permittente, et inimico humani generis instigante, in ipso ordine nostro. Unde necessitas coegit ut fratres inuicem altercantes ad curiam accelerarent. Heu! heu! proh dolor, qui diu pacifici exstiterant, modo facti sunt discordes; qui sese dilexerant, modo facti sunt inimici; qui sanctitatis uirtute praeeminebant, in dedecus et subsannationem a multis rediguntur. Et quid dicam? Flebant, lugebant, lamentabantur, angustiabantur pene omnes amici ordinis, eo quod uiderent et audirent falsidicos et inimicos ueritatis impia uerba proferre, garrire, strepere contra religionis obseruantiam, aduersus charitatem fraternam. Timebant autem de ordine ne subuerteretur, mutaretur, destitueretur, cum aspicerent, cernerent perturbari undique statum ordinis, discurrere fratres ac uagari per saeculum, alios inuitos, alios spontaneos. Inuiti defendebant ordinem, spontanei contra ordinem. Et quid plura? Dispersi sunt lapides sanctuarii in capite omnium platearum. Qui soliti erant uesci in croceis, amplexati sunt stercora . Charitas fraterna uertitur in odium, ueritas in mendacium, bonitas in taedium, sanctitas in opprobrium, sobrietas in derisum, humilitas in contemptum, religio in detrimentum, obedientia in nihilum, fere omnis uirtus in uitium. Quid ergo? Facti sunt ciues Ierusalem ciues Babyloniae, spirituales facti sunt carnales, animales, bestiales, contra quos Apostolus: Cum sit inter uos zelus et contentio, nonne homines estis? Nonne carnales estis, et secundum hominem ambulatis? Quis, inquam, talia uideret, talia audiret, et a fletu, a gemitu, a singultu, a suspiriis, a lacrymis cessare posset? O Domine, Iesu bone! o redemptor generis humani piissime! o pastor sempiterne! o Pater misericordissime! o Saluator amantissime! quare hoc sustinuisti? quare hoc permisisti? quare hoc ut sic fieret disposuisti, ut populus tuus ueneno diabolico sic male interficeretur, domus tua confunderetur, religio perturbaretur, ordo uenerabilis ita tractaretur, subsannaretur in detrimentum et dedecus uerteretur? Ubi est, Domine meus, ubi est protectio tua, ubi est promissio tua: Non relinquam uos orphanos (Ioan. XIU)? Quare non nos uisitasti? Cur sceleribus nostris non obuiasti? Cur facinora nostra non delesti? Heu, Domine mi! hic deficit sensus, hic deficit cogitatus, hic ignorantes facti sumus, hic reatum nostrum cognoscimus, hic peccatum nostrum confitemur: unde ueniam petimus; misericordiam et indulgentiam a te, Domine, misericorditer atque suppliciter postulamus. Indulge, Domine, quia potens es, quia misericors, quia suauis, et mitis, pius, benignus, qui omnium misereris, et nihil odisti eorum quae fecisti, Domine, dissimulans peccata hominum propter poenitentiam. Parce, Domine, parce populo tuo, et ne des haereditatem tuam in perditionem (Ioel II). Fac cum seruis tuis misericordiam. Uisita nos in salutari tuo , et esto placabilis super nequitia populi tui . Et si oblocuti sumus, Domine, ista sic dicentes, Ne memineris iniquitatum nostrarum antiquarum, sed cito anticipent nos misericordiae tuae, quia pauperes facti sumus nimis. Adiuua nos, Deus salutaris noster, et propter gloriam nominis tui, Domine, libera nos, et propitius esto peccatis nostris propter nomen tuum (Psal. LXXUIII). Forsitan ob iniquitatem nostram, et propter scelus nostrum cecidit caecitas haec ex parte super populum tuum, talis tentatio, ut aliis esset ad probationem, caeteris ad peremptionem, id est bonis ad bonum, malis autem ad malum, uel forte, ut qui in ordine latitabant, et sub ouina pelle seipsos arte simulatoria tegebant, agnoscerentur, unde et uitarentur, repudiarentur, contemnerentur, uel qui praedestinati non erant in ordine ut saluarentur, egrederentur, uel ut ordo pacem et concordiam uel bona spiritualia quae amiserat, te miserante, consequi posset. Ergo, Domine, audi uocem deprecationis nostrae et intende orationibus nostris, et qui aperuisti oculos Agar ancillae tuae, aperi oculos cordium nostrorum, et reuelare digneris nobis famulis tuis, ut uoluntas sancta tua erga nos sit, ut laudemus nomen tuum assidue, quod est benedictum per saecula. Amen.
Click or tap any word for its parse and dictionary entry.
Text: Perseus Digital Library, licensed CC BY-SA. Dictionary: Lewis & Short (Perseus, CC BY-SA). Morphology: LatinCy — machine parsing, corrected against the AGDT & PROIEL treebanks and Morpheus.
Scroll to Top