Ancient Library
The Greek and Latin classics — every word parsed, every form defined

Marculf: Formulae

Library › Latin: Law › Formulae

Marculf was a monk who compiled this collection of model documents for a bishop named Landeric, to whom he dedicates it. In the preface he says that he is about seventy years old or more, that his hand trembles and his eyes are dim, and that he has done the work not elegantly but in order as best he could, including both royal documents and charters for private persons, in simple and rustic style, so that it might serve as an exercise for beginners.

The first book contains models of royal charters, such as appointments, immunities, confirmations and judgements, and the second book models for private acts, such as donations, sales, wills, marriage settlements and manumissions, each preceded by a list of chapters. The formulary is a fundamental source for law, administration and society in the Merovingian kingdom, and was used as a model for documents well into the Carolingian period.

About this edition. The Latin text comes from Corpus Corporum, the Latin text repository of the University of Zurich (edition: Jacques-Paul Migne, Patrologia Latina, vol. 87, Parisiis 1851), reused with attribution for non-commercial purposes (CC BY-NC-SA). Every word has been analyzed with LatinCy, a neural language model for Latin — click or tap any word for its dictionary form, part of speech, and complete morphology, together with the full entry from Lewis & Short’s A Latin Dictionary.

Latin · Law
Formulae
Marculf · Prologus Auctoris Seu epistola dedicatoria · every word parsed
1
Domino sancto, meritis beatissimo, et apostolico semper honore suscipiendo, omnique praeconio laudis celebrando, domino ac reuerendissimo papae Landerico, Marculfus ultimus ac uilissimus omnium monachorum.
Utinam, sancte Pater, iussioni uestrae tam efficaciter quam spontanee obtemperare ualuissem, quia iam supra uires meae possibilitatis conatus sum iniunctum a uobis subire negotium, cum fere septuaginta aut amplius annos expleam uiuendi, nec iam tremula ad scribendum manus est apta, nec ad uidendum mihi oculi sufficiunt caligantes, nec ad cogitandum sufficit hebetudo. Quia, iuxta dictum uobis cuiusdam prudentissimi uiri, in pueris crescit sensus, in iuuenibus uiget, in senibus minuitur. Propterea eleganter facere non potui ut uolui; feci tamen ordinate ut potui, non solum ea quae iussistis, uerum etiam multa alia in hac scedola tam praeceptiones regales, quam cartas pagenses, iuxta simplicitatis et rusticitatis meae naturam intimare curaui. Scio enim multos fore, et uos et alios prudentissimos uiros et eloquentissimos ac rhetores et ad dictandum peritos, qui ista si legerint pro minima et uelut deliramenta, eorum comparata sapientiae reputabunt, uel certe legere dedignabuntur. Sed ego non pro talibus uiris, sed ad exercenda initia puerorum, ut potui, aperte et simpliciter scripsi, ut cui libuerit, is exinde aliqua exemplando faciat. Si uero displicet, nemo cogit inuitum, nec praeiudicat mea rusticitas eruditorum et rhetorum floribus uerborum, et eloquenti facundiae. Sunt propterea nonnulla negotia hominum, tam in palatio quam in pago, quae scribi non queunt antequam inuicem conferantur, et iuxta propositiones uel responsiones eloquia eorum tunc scribantur et gesta. Ego uero haec quae apud maiores meos, iuxta consuetudinem loci quo degimus, didici, uel ex sensu proprio cogitaui, ut potui coaceruare in unum curaui, et capitula praenotaui, ut facilius quod uoluerit a quaerenti in antea scripto reperiantur.
Click or tap any word for its parse and dictionary entry.
Text: Perseus Digital Library, licensed CC BY-SA. Dictionary: Lewis & Short (Perseus, CC BY-SA). Morphology: LatinCy — machine parsing, corrected against the AGDT & PROIEL treebanks and Morpheus.
Scroll to Top