Name: Carmina de Diversis
Author: Hrabanus Maurus

Library › Latin: Myth, Hymn & Religion › Carmina de Diversis

This collection gathers the shorter poems of Hrabanus Maurus, abbot of Fulda and later archbishop of Mainz, one of the most learned Carolingian churchmen. Its many pieces include verses to Popes Paschal and Gregory, to bishops such as Baturich of Regensburg and Gerfrid, to friends, and prayers to God. The sample opens with lines accompanying his book in praise of the Holy Cross, sent to Gerfrid, and continues with a penitential prayer in elegiacs in which the poet confesses sins of tongue, mind and hand and asks to be rescued from the flames of hell.

Other poems are rhythmical, such as a piece in short lines retelling the fall of the rebel angel and the creation of plants, stars, animals and finally man, made in God’s image to rule the world. The collection also contains epitaphs, inscriptions for churches and altars, and verse letters. It shows the range of Hrabanus’s verse and is a rich source for his network of correspondents and for Carolingian religious poetry.

About this edition. The Latin text comes from Corpus Corporum, the Latin text repository of the University of Zurich (edition: Jacques-Paul Migne, Patrologia Latina, vol. 112, Parisiis 1852), reused with attribution for non-commercial purposes (CC BY-NC-SA). Every word has been analyzed with LatinCy, a neural language model for Latin — click or tap any word for its dictionary form, part of speech, and complete morphology, together with the full entry from Lewis & Short’s A Latin Dictionary.

Latin · Myth, Hymn & Religion

Carmina de Diversis

Hrabanus Maurus · Xxix.–ad Bonosum · every word parsed

BookI.– ad Paschalem et Gregorium, Pontifices Maximos Ii.–ad Gerfridum Episcopum Iii.–oratio Mauri ad Deum Iv.–versus ad Amicum V.– ad Baturicum Episcopum Ratisbonensem, Ex persona Isanberti Vi.–oratio ad Deum Vii.–ad Praeclarum Episcopum Viii.–idem ad Eumdem Ix.–item ad Praeclarum Episcopum X.–idem ad Praeclarum Xi.–ad Fridericum Episcopum Xii.–ad Otgarium Archiepiscopum Xiii.–ad Brunwardum Chorepiscopum Xiv.–ad Ratgarium Abbatem Suum Xv.–ad Eigilum, de Libro Quem Scripsit Xvi.–item ad Eumdem Xvii.–ad Gerhohum Presbyterum Xviii.–item ad Eumdem Xix.–ad Samuelem Presbyterum Xx.–item ad Eumdem Xxi.–item ad Samuelem Presbyterum Xxii.–ad Samuelem Presbyterum Xxiii.–item ad Eumdem Xxiv.–ad Samuelem Presbyterum Xxv.–ad Samuelem Presbyterum Xxvi.–ad Isanbertum Presbyterum Xxvii.–ad Exsulem Presbyterum Xxviii.–ad Irmingildum Xxix.–ad Bonosum Xxx.–item ad Eumdem Xxxi.– de Fide Catholica Rhythmo Carmen Compositum Xxxii.– Metrum de Transitu Monachorum XXXIII Xxxiv.– Et in dextro altare iste Xxxv.– Ad altare sancti Stephani Xxxvi.– Ad altare sancti Clementis Xxxvii.– Ad altare sanctae Agathae virginis Xxxviii.– Ad altare sancti Lucae evangelistae Xxxix.– Ad altare sancti Marci evangelistae Xl.– Ad altare sanctae Agnetis Virginis Xli.– Ad altare sancti Benedicti in crypta occidentali Xlii.– Ad altare sancti Ignatii Xliii.– In caemeterio fratrum in Ecclesia sancti Michaelis, in primo altare Xliv.– In sinistro altare Xlv.– In dextro altare Xlvi.– In ecclesia Sanctae Mariae, in monte qui vocatur Episcopi, in dextro…Xlvii.– In sinistro altare Xlviii.– In monte qui vocatur episcopi in turre ecclesiae Sanctae Mariae Xlix.– In abside ecclesiae Sancti Petri quae est in monte sita L.– Ibidem Li.– In dextro altare Lii.– In sinistro altare Liii.– In crypta subtus ad altare primum Liv.– Ad altare medium Lv.– Ad altare tertium LVI LVII LVIII LIX LX LXI Lxxii.– Exhortatio fratrum ad orationem Lxiii.– Versus in ecclesia Dei genitricis Lxiv.– In ecclesia S. Mariae, quae in loco qui vocatur Holzkyricha est…Lxv.– In sepulcro SS. martyrum qui ibi requiescunt hi continentur versus Lxvi.– In primo altare Lxvii.– In dextro altare Lxviii.– In sinistro altare Lxix.– Ad crucem Lxx.– In crypta Lxxi.– In capella LXXII. ( Defectus Lxxiii.– Versus more litaniae facti Lxxiv.– De prudentia Lxxv.– De justitia et pietate Lxxvi.– De fortitudine patientiae Lxxvii.– De temperantia Lxxviii.– Versus in tumulo sancti Sergii LXXIX Lxxx.– Super confessionem ipsius sepulcri Lxxxi.– Super ciborio altaris sancti Martini hi versus sunt conscripti Lxxxii.– Versus in tabula inter seraphin posita Lxxxiii.– Versus Lxxxiv.– In ecclesia sanctae Mariae juxta sepulcrum sancti Bonifacii Lxxxv.– In ecclesia sancti Michaelis Lxxxvi.– In ecclesia sancti Salvatoris Lxxxvii.– In ecclesia Vodilhohi Lxxxviii.– In capella Mauri Lxxxix.– Item in eadem capella de figuris Xc.– De cruce Xci.– Item Xcii.– In ara Mauri vel in capsa Xciii.– De cruce Xciv.– Item Xcv.– Item Xcvi.– Item Xcvii.– Item Xcviii.– In cruce Gundramni comitis Xcix.– De reliquiis in quadam arca positis C CI Cii.– Ad altare sancti Petri Ciii.– Versus juxta corpus Permenii scribendi CIV CV Cvi.– Versus in sepulcro sancti Ferrutii martyris CVII Cviii.– Versus ad sepulcrum sancti Justini confessoris Cix.– De capsa quam Isanbertus monachus fecit Cx.– Versus in theca Evangelii conscripti CXI Cxii.– In Ecclesia monasterii quod dicitur Clinga hi versus sunt conscripti…Cxiii.– In secundo altare Cxiv.– In tertio altare Cxv.– In quarto altare Cxvi.– In quinto altare Cxvii.– In alia ecclesia isti versus. In primo altare Cxviii.– In secundo altare Cxix.– In tertio altare Cxx.– In sepulcro sancti Theoduli martyris CXXI.–a Hi versus scripti sunt in ecclesia sancti Wiberti confessoris, hoc…Cxxii.– In abside vero australi, juxta altare S. Petri et Pauli, hi versus…Cxxiii.– Super proximum vero altare, in sinistra parte isti positi sunt Cxxiv.– Supra dextrum vero altare isti sunt conscripti Cxxv.– In abside vero aquilonali, juxta aram Dei genitricis, hi versus…Cxxvi.– Cui proximum altare, quod in aquilonali parte constat, hos versus…Cxxvii.– In dextra vero parte hi versus super altare scripti sunt Cxxviii.– Ad crucem erga altare positam has reliquias continet Cxxix.– In abside etiam occidentali ipsius ecclesiae, juxta altare…Cxxx.– Ad Fuldam vero ecclesia Sanctae Mariae, quae in monte sita est, in…Cxxxi.– In ecclesia Sancti Justini confessoris, isti versus scripti sunt…Cxxxii.– In aquilonali altare hi Cxxxiii.– In australi vero isti Cxxxiv.– Ad crucem isti Cxxxv.– In ecclesia Sancti Philippi Cxxxvi.– Ad altare in medio ecclesiae Cxxxvii.– In dextro altare Cxxxviii.– In sinistro altare Cxxxix.– In ecclesia sancti Saturnini, in summo altare Cxl.– In dextro altare Cxli.– In sinistro altare Cxlii.– Ad crucem in medio ecclesiae CXLIII CXLIV CXLV CXLVI CXLVII CXLVIII Cxlix.– Versus isti sunt scripti in ara capellae

1
Una dies ridet, cassus cras altera plangit, 
Nil fixum quomodo tessera laeta dabit. 
Aestas clara micat, autumnus conferet umbras, 
Uer floret gemmis, has fera tollit hiems. 
5
Quid porro est quod non properatis effugit alis, 
Et uarium non sit quod teget arce polus. 
Aerias pinus inclinat pigra senectus, 
Dissoluit rupes, flumina sicca facit. 
Dum loquimur, seges alta uiret, maturiet, aret, 
10
Canescunt uiolae, lilia fusca cadunt. 
Ipsa suos citius gratos rosa ponit amictus, 
Agrestes flores moxque sequuntur eam. 
Omnibus his breuis usus, et est sub lege nouerca, 
Alternant uicibus, et simul intereunt. 
15
Tuque tuum credis quod mendax commodat hora, 
Aeterno et simili semper habere cupis. 
Paulatim miseros effert ad uota senectus, 
Et modo qui fuimus, iam modo desinimus. 
Nutricis gremio subito puer altius exit, 
20
Miraturque truci se dare uoce sonum. 
Iam celeres barbae, iam tincti morte capilli, 
Iamque acclinis humo praedaque mortis erit. 
Omnia fert aetas, atque omnia finis ademit, 
Nil manet aeternum, saecula praetereunt. 
25
Cunctaque tempus habent, ni solus temporis auctor, 
Qui fuit, est semper, et sine fine manet. 
Hunc tu semper ama, hunc toto corde fatere, 
Hunc precibus posce, hic tibi grata dabit. 
Non te conturbet sancte inconstantia frater, 
30
Haec mundana quidem gurgitibus uariis. 
Sic fuit, est, et erit saecli uersatilis ordo, 
Laetitiae nunquam sit cui certa fides. 
Multa quidem patitur sanctorum plebes in orbe, 
Iudicio occulto, nec ego scire queo. 
35
Credo suos seruos, quod nullo spreuerit aeuo, 
Adiuueritque satis, cum sua uota petant. 
Nam altera uita suis seruatur in arce polorum, 
Qua pax alma uiget, praelia nulla fiunt. 
Haec quoque semper erat iusta tentatio uita, 
40
Fornacis flamma ut aurea uasa probat. 
Sic Deus omnipotens sanctos per saeua probalit 
Uerbera, post reddens praemia laeta polo. 
Sta, precor, esto memor Christi, patrum memor atque 
Pagina quos cecinit auribus alma tuis. 
45
Fortis sis animo, sis uerbo et prouidus actu, 
Sic fuerunt sancti, proximus esto tibi. 
Uictima quod prima fuerat iustissimus Abel 
Fraterna caede hocque memento precor. 
Improbe derisus infanda et prole Noea, 
50
Quo reparata manet progenies hominum. 
Quod reges sanctus capto Lot uicerit Abram, 
Qualia perpessus sit pius ipse ab eis. 
Damna quidem in puteis sensit quod saepius Isac, 
Grassante inuidia quae Philistea gerit, 
55
Quantos pro sobole fletus effudit Iacob? 
Et Ioseph quanta passus in orbe fuit? 
Dux pius ille quidem, qui totam strauit Egyptum, 
Flagris eripuit dumque Dei populum. 
Quomodo sit spretus, et qualia praestat alumnis, 
60
Quomodo sit tractus, improbe conuiciis. 
Nam Samuel quoties Saulis tolerabat aerumnas? 
Et Dauid latitans impia sceptra fugit? 
Qualiter in regna prolis hic sustulit iras, 
Plurima et ex aliis turpia uerba tulit. 
65
Omnia nempe mea, poenarum millia quotquot 
Passi sunt sancti, dicere musa nequit. 
Elias, Daniel, Isaias, Michas, Ionas, 
Ieremias, Iaddo, Iob pater et Tobias, 
Qui fuerant mundi ceu luminaria quondam, 
70
Quam saeuas poenas corpore pertulerant. 
Perplures alios consumpsit flammeus ardor 
Et lapides alios atque alios framea. 
Sicque fide fortes uicerunt praelia sancti, 
Fecerunt opera maxima iustitiae. 
75
Quid memorem uetera, gaudet cum sancta per orbem 
Martyrio rutilans catholica Ecclesia. 
Clare et apostolico micat irradiata tropaeo, 
Uexillum et Christo fert dominante crucis. 
Tantos ergo suos Dominus perferre labores 
80
Hic uoluit, quos ad regna superna uehit. 
Quapropter potius coelestia semper amemus, 
Et mansura polo, quam peritura solo. 
Murmure iam nullo referamus ad aethera uoces, 
Cantantes Dominum, qui pius et bonus est. 
85
Non est quippe Deus plagis culpandus in istis, 
Sed nostra in melius uita ferenda cito. 
Et pie flectenda est precibus clementia nostris, 
Quatenus a nobis transferet ille flagra. 
Quem pater est natum charo complectit amore. 
90
Saepius huic tristi dira flagella dabit. 
Horrida quapropter nunquam tentatio mentem 
Ulla tuam superet, fortis ubique fias. 
Si quid displicuit Christo iam cuncta uidenti, 
Moribus inque tuis, corrige hoc citius. 
95
Hocque superna monet lex hoc et iura paterna, 
Hoc fraternus amor, hoc studeas facere. 
Te quoque iam facias tota uirtute paratum, 
Ut quo peruenias, tristia nulla fiant. 
Quod tibi concedat auctoris sancta potestas, 
100
Hoc nobis tecum summus in arce Deus. 
Fistula has Mauri senis cantauit in horis, 
Caenas ( sic ) dilecto, sancte Bonose, tibi. 

← Xxviii.–ad IrmingildumXxx.–item ad Eumdem →

Click or tap any word for its parse and dictionary entry.

Text: Perseus Digital Library, licensed CC BY-SA. Dictionary: Lewis & Short (Perseus, CC BY-SA). Morphology: LatinCy — machine parsing, corrected against the AGDT & PROIEL treebanks and Morpheus.